Als ik mensen vertel dat ik deels in Mexico woon, komt de vraag bijna altijd voorbij: maar is Mexico gevaarlijk? Want je leest toch van die gruwelijke verhalen. Is Mexico veilig voor toeristen? Is Mexico-Stad te doen? Moet je niet oppassen in Cancun?
Mijn antwoord is dan eigenlijk: ja en nee. En dat hangt voor een groot deel af van je eigen keuzes. Waar je loopt. Hoe laat je buiten bent. Met wie. En hoe je je gedraagt. Dat klinkt misschien als een ontwijkend antwoord, maar het is toch best accuraat. Ga ik je natuurlijk gewoon uitleggen, belangrijk als je ooit eens met vakantie gaat in Mexico.
Mexico gevaarlijk? Mijn eigen ervaringen
Zelf heb ik me in Mexico eigenlijk nooit echt onveilig gevoeld. Of nou ja, oké, twee keer. In beide gevallen is er niets gebeurd, en belangrijker: in beide gevallen lag er een eigen keuze aan ten grondslag.
De eerste keer ging ik in mijn eentje naar Zocalo, het enorme centrale plein in Mexico-Stad. Mijn plan was om erna terug te gaan met een Uber. Wat ik niet wist: je doet er verstandig aan om niet achter het Palacio Nacional te komen. Als naieve toerist liep ik er toch in, en voelde al per meter dat de omgeving minder vriendelijk werd. De toeristenboekjes waarschuwen hier ook voor, maar die lees ik dus niet.
Ik stapte gedecideerd door, want twijfel laat zwakte zien en dat wil je ook niet. De mensen keken onvriendelijk, heel anders dan ik gewend was. Na een tijdje zag ik ingeslagen autoruiten. Een klein brandje. Van de uitgelaten marktsfeer die ik kende, geen spoor. Ik wilde weg, zag een metrohalte in de buurt en liep via een wat duister marktje naar de ingang. Binnen een paar minuten reed ik het gevaar uit. Er was niets gebeurd, maar ik haalde toch wel flink opgelucht adem.
Grensovergang naar Acapulco
De tweede keer reden we met de auto naar Acapulco. Mijn vrouw Tania had me al gewaarschuwd: het was niet meer het Acapulco van de films. De narcos hadden het gebied in de jaren daarvoor stevig in handen gekregen, met een nagenoeg verlaten stadscentrum als resultaat. Buiten dat centrum is de kust nog wonderbaarlijk prachtig en in het centrum hoef je helemaal niet te komen.
Bij een tolpoort ging de slagboom niet open na betaling. Gemaskerde mannen met zware machinegeweren kwamen op ons af en staken een petje naar voren. Nog eens betalen. Het kostte 50 peso, maar ik had alleen 100. Dat ik netjes wisselgeld terugkreeg maakte het achteraf bijna hilarisch. Op het moment zelf bonkte mijn hart.
Wat je concreet moet weten over veiligheid in Mexico
Laten we niet naief zijn: Mexico kent gevaar. Er is meer criminaliteit dan in Nederland, de politie is minder betrouwbaar en je bent grotendeels op jezelf aangewezen. Maar dat betekent niet dat het gevaar continu op de loer ligt. Verreweg de meeste mensen zijn ontzettend vriendelijk en ontvangen je met open armen.
Een paar dingen die ik iedereen meegeef:
- Vermijd armere buurten zonder reden. Niet uit minachting, maar uit realisme. In elke grote stad ter wereld gelden andere regels in andere wijken. In Mexico is dat contrast alleen groter.
- Loop ’s avonds niet alleen in stille of onbekende gebieden. Dit geldt dubbel als je net bent aangekomen en de omgeving nog niet kent.
- Koop geen drugs. En al helemaal niet op straat. Dit is de snelste manier om in contact te komen met mensen met wie je dat contact niet wilt.
- Bouw sociale contacten op via via, niet alleen uit spontaniteit. In Mexico weet je wie je kunt vertrouwen als je iemand kent via iemand die je vertrouwt. Koude contacten zijn een ander verhaal.
- Vertrouw op je gevoel. Als iets niet goed aanvoelt, weg. Zonder uitleg, zonder beleefdheidshalve doorlopen. Dit heeft me twee keer geholpen.
Veiligheid per regio: grote verschillen binnen een land
Mexico is geen land met een uniforme veiligheidssituatie. Het verschil tussen Yucatan en Sinaloa is groter dan het verschil tussen Nederland en sommige crisisgebieden elders in de wereld. Regio’s vergelijken is daarom essentieel.
Yucatan en de Riviera Maya
Yucatan was jarenlang de veiligste staat van Mexico en voor toeristen in Cancun of Merida is dat nog steeds grotendeels het geval. Maar de situatie is aan het veranderen. Vooral in Tulum en Playa del Carmen is het aantal geweldsincidenten de afgelopen jaren gegroeid. Dat heeft alles te maken met de toestroom van toeristen en de bijbehorende drugshandel die daarmee meekomt.
Praktisch betekent dit: Cancun en Merida zijn voor de gemiddelde toerist of expat nog steeds prima. In Tulum en Playa del Carmen is meer oplettendheid op zijn plaats. Dat betekent niet dat je er niet naartoe moet gaan, maar om bewuster te zijn van je omgeving en de uitgaansbuurten ’s nachts met beleid te benaderen.
Mexico-Stad
Mexico-Stad is een enorme metropool van meer dan twintig miljoen mensen. De veiligheid varieert enorm per buurt. De buurten waar de meeste expats en toeristen zich ophouden zijn Polanco, Roma, Condesa en Coyoacan. Deze zijn over het algemeen veilig en levendig. Je kunt er ’s avonds buiten lopen, terrassen zitten en de stad ontdekken zonder voortdurend op je hoede te hoeven zijn.
Buurten als Tepito zijn berucht en horen niet op de route van een toerist of expat. Hetzelfde geldt voor de armere bergwijken aan de rand van de stad. Niet omdat de mensen er slecht zijn, maar omdat je er als buitenstaander geen netwerk hebt en snel de verkeerde aandacht trekt.
De metro is overdag prima bruikbaar in de meeste lijnen, maar ’s avonds laat kies ik zelf liever voor Uber. Dat is goedkoop, traceerbaar en geeft meer rust.
Staten die je beter kunt vermijden
Sinaloa, delen van Guerrero (waaronder Acapulco), Michoacan en Tamaulipas staan structureel hoog op de veiligheidslijsten van het Nederlandse ministerie van Buitenlandse Zaken. Niet omdat er niets moois te zien valt, maar omdat de aanwezigheid van kartels in deze gebieden een andere realiteit creëert die je als buitenstaander niet goed kunt inschatten.
Controleer altijd het reisadvies van de Nederlandse overheid (nederlandwereldwijd.nl) voor je vertrekt. Dat wordt regelmatig bijgewerkt en geeft een concreet beeld per regio.
Veelgestelde vragen over veiligheid in Mexico
Is Mexico veilig voor toeristen?
Voor toeristen die zich houden aan de bekende bestemmingen, zoals Cancun, Tulum, Playa del Carmen, Mexico-Stad (in de expat-buurten), Oaxaca, San Cristobal de las Casas, is Mexico goed te doen. De risico’s zijn beheersbaar als je bewuste keuzes maakt. Avontuurlijk off-the-beaten-track reizen in minder bekende regio’s vraagt meer voorbereiding en waakzaamheid.
Is Mexico-Stad veilig?
In de buurten Polanco, Roma, Condesa en Coyoacan: ja, over het algemeen wel. Buiten die zones neemt de onzekerheid toe. Vermijd Tepito en de armere randwijken, gebruik Uber in plaats van de metro ’s avonds, en bouw contacten op via betrouwbare mensen die de stad kennen.
Is Cancun veilig?
De hotelzone van Cancun is opgezet voor toeristen en is over het algemeen veilig. Het centrum van Cancun, Ciudad Cancun, is een ander verhaal en verdient meer voorzichtigheid, zeker ’s avonds.
Is Tulum veilig?
Tulum heeft de afgelopen jaren een groeiend aantal incidenten gekend, deels als gevolg van de snelle toeristische groei en de bijbehorende drugshandel. Overdag en in de bekende toeristische gebieden is het doorgaans prima. De nachtelijke uitgaansscene vraagt meer oplettendheid dan een paar jaar geleden. Ikzelf kom regelmatig in Tulum en heb nog nooit iets meegemaakt. Zelfs de armere wijkjes zijn doorgaans best gezellig. Ik volg het nieuws echter ook en zie dat er wel veel gebeurt.
Moet ik bang zijn in Mexico?
Nee. Bang zijn helpt ook niet, bewust zijn wel. Het grote verschil met Nederland is niet dat Mexico gevaarlijker is op elke straathoek, maar dat de extremen groter zijn. De beste buurten zijn prachtig en veilig. De slechtste buurten zijn echt te mijden. Weet waar je bent, vertrouw op je gevoel, en Mexico zal je overweldigend veel goeds laten zien.
